زغال اخته

 

طبقه بندی علمی

فرمانرو: گیاهان

گیاهان گلدار

دولپه ای های نو

آستریدها

راسته: زغال اخته سانان

تیره: زغال اخته ایان

سرده: سیاه توسه

زیرسرده: Cornus

گونه: C.mas

نام علمی: Cornus mas

گیاه زغال اخته به صورت درخت یا درختچه در کنار جریان آب و یا در بیشه ها می روید و از گروه گیاهان گل دار گلبرگ جدا محسوب می شود و در زبان انگلیسی به آن CORNELIAN CHERRY گویند.گل های زغال اخته، زرد رنگ و خوشه ای می باشد و شهد فراوانی برای زنبورهای عسل دارد . برگ های سبز پررنگ و براق و نوک تیزی دارد. میوه ی آن به شکل بیضی و حدوداً به اندازه ی آلبالوی درشت است و طعم ترش و شیرینی دارد. رنگ میوه ی آن قرمز بسیار خوش رنگ می باشد .

درختچه ی زغال اخته حدود 300 سال عمر می کند و در حدود 25 سالگی تا 8 متر می رسد. این درخت به طور کلی ارتفاعی حدود 8-4 متر دارد. چوب آن بسیار محکم است و در صنعت نیز کاربرد دارد. زغال اخته در منطقه ی وسیعی از اروپا، آسیا به خصوص ایران، ارمنستان و قفقاز می روید. محل رویش این گیاه در ایران، در جنگل های ارسباران، کوه های البرز، منطقه ی الموت، کوهین قزوین و در جنگل های بین مازندران و گیلان می باشد.

از جمله ویژگی های گیاه شناسی  بارز این درختک طرز قرار گرفتن جوانه ها یا برگ ها در روی شاخه ها است که به صورت متقابل متلاقی است. در این حالت زاویه انحراف 90 درجه است. زیرا هرجوانه با جوانه متقابل زاویه انحرافش 180 درجه است اما چون با جوانه بالاتر و پایین تر به صورت متلاقی قرار گرفته، لذا زاویه بین جوانه ها 90 درجه است

شکوفه های درخت ذغال اخته در اواخر فصل سرد زمستان، تقریباً سه هفته آخر، یا اوایل فصل بهار و پیش از پیدایش برگ ها پدیدار می شود. شکوفه های زغال اخته رنگ زرد بسیار زیبایی دارند و در خوشه های مدور بر روی شاخه های سخت گرد هم می آیند. از این رو به خوبی در زمینه تیره رنگ شاخه ها دیده می شوند. شکوفه های کوچک اخته در اواسط تابستان به میوه های شفتی تبدیل می شوند .

میوه های بیضی شکل ذغال اخته به طول 1 تا 2/5 سانتی متر و پهنای یک سانتی متر ، در ابتدا زرد رنگ هستند و به تدریج رنگ آنها رو به قرمزی می رود و میوه های آن طعم ترش و شیرینی دارد.به طوری که میوه هایی که به رنگ قرمز تیره یا آلبالویی شوند قابل خوردن هستند. پوست تنه آن قهوه ای مایل به زرد است.

کاشت آن به دو صورت استفاده از نهال های بذری و نهال های خوابانیده جداشده از پایه ی مادری می باشد. توضیح اینکه نهال تکثیر نهال بذری آن مشکلات زیادی داشته و معمولا بذرها به سختی سبز شده و طول دوره رشد آن طولانی می باشد و نیاز به 6 الی 7 سال مراقبت دارد و پس از آن شروع به باردهی می کند. روش دیگر کاشت استفاده از نهال های خوابانیده می باشد که سریعتر به مرحله باردهی می رسند و نوع میوه آن قابل پیش بینی است.

برای ایجاد باغ و کاشت نهال فاصله بین هر دو درخت 3 الی 4 متر و فاصله بین دو ردیف 3.5 تا 5 متر مناسب است. حفر گودال مناسب برای نهال شرایطی است که ریشه گیاه به صورت آزاد و خاک سبک و مواد آلی کافی در اطراف ریشه وجود داشته باشد.

خاک مناسب برای رشد و نمو این گیاه باید سبک و دارای مواد آلی کافی باشد چرا که ریشه این درخت افشان و سطحی می باشد. PH  قابل رشد برای این گیاه بین 6 تا 8 می باشد و به نمک و شوری خاک حساس می باشد.

کاشت متراکم در نقاط با آفتاب مستقیم و دمای بالا برای این گیاه مناسب تر می باشد و کاشت این گیاه بین سایر درختان با شرایط مشابه این گیاه نظیر فندق و سایر درختان که نیاز آبیاری مشابه داشته و ایجاد رقابت و سایه اندازی شدید ندارند مناسب تر است.

 

ارسال نظر

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *